Online veiligheid
Heb ik antivirus nodig? Uitleg over virusscanners
Kort antwoord: ja. Veiliginternetten.nl adviseert een virusscanner op uw computer en ook op uw smartphone of tablet. Een virusscanner helpt tegen bekende schadelijke programma’s, maar kan niet alles tegenhouden. Uw eigen oplettendheid blijft nodig. Hieronder leest u wat antivirus doet, wat het niet kan en waar u op let bij het kiezen.
Wat is een virusscanner en wat doet antivirus?
Een virus is een klein programma dat uw computer kan beschadigen. Het kan gegevens wissen en zich via uw e-mail verspreiden. Vaak zit het verborgen in een bijlage die onschuldig lijkt, zoals een foto of een geluidsbestand. Daardoor kunt u het zonder het te weten doorsturen naar familie en vrienden. Een virusscanner, ook wel antivirusprogramma genoemd, zoekt naar zulke schadelijke programma’s. Wordt er een besmet bestand gevonden, dan zetten sommige scanners het in quarantaine, maken ze het schoon of verwijderen ze het.
Is antivirus nodig op computer en telefoon?
Veiliginternetten.nl noemt een virusscanner een van de belangrijkste onderdelen van de bescherming van uw computer. Ook voor een smartphone of tablet adviseert de website een virusscanner. Of de beveiliging die al op uw apparaat staat voor u genoeg is, hangt af van het apparaat. De bronnen die wij gebruikten gaan daar niet op in. Kijk daarom eerst in de instellingen welke beveiliging er al is, of vraag een vertrouwd persoon om mee te kijken.
Gratis of betaalde antivirus: wat is het verschil?
Volgens Veiliginternetten.nl kan een gratis scanner even goed zijn als een betaalde. Een gratis scanner heeft soms minder functies of een lagere kwaliteit. Let bij betaalde versies op bijkomende kosten, bijvoorbeeld voor updates of ondersteuning. Controleer ook of u een abonnement afsluit, en wat dat na het eerste jaar kost.
Waar let u op bij het kiezen van een virusscanner?
Bepaal eerst welke bescherming u nodig heeft, zoals een firewall, een pop-upblokkering of het scannen van e-mail en websites. Kies een scanner die bestanden kan nakijken zowel wanneer u ze opent als wanneer u zelf om een scan vraagt (‘on access’ en ‘on demand’). Kies een scanner die zichzelf automatisch bijwerkt, bij voorkeur dagelijks. Bekijk tot slot wat de scanner doet met een besmet bestand: in quarantaine zetten, schoonmaken of verwijderen.
Wat is het verschil tussen virusdefinities en heuristische scanners?
Een scanner met virusdefinities herkent alleen bekende schadelijke programma’s. Een scanner met heuristische analyse herkent ook nieuwe, onbekende programma’s, maar kan onschuldige programma’s onterecht als virus aanmerken. Voor wie weinig ervaring heeft, adviseert Veiliginternetten.nl een scanner die werkt met virusdefinities.
Wat doet antivirus niet?
Nieuwe virussen worden pas herkend na een update van de scanner. Een virusscanner kan ook niet voorkomen dat u zelf een verdachte bijlage opent. Bovendien bestaan er nep-antivirusprogramma’s die uw computer juist besmetten. Lees daarom eerst beoordelingen op vergelijkingswebsites voordat u iets installeert.
Antivirus en apps op telefoon en tablet
Installeer een virusscanner via de App Store of Google Play Store. Download apps alleen uit die officiële winkels en controleer wie de ontwikkelaar of aanbieder is. Kijk welke rechten een app vraagt, zoals toegang tot contacten, foto’s, camera, locatie of microfoon, en vraag u af of de app dat echt nodig heeft. U kunt rechten later altijd aanpassen. Installeer ook app-updates.
Wat kunt u doen?
Kijk wat er al is
Open de instellingen van uw apparaat en bekijk welke beveiliging al aanstaat. Vraag zo nodig een vertrouwd persoon om naast u te zitten.
Kies een betrouwbare scanner
Lees beoordelingen op vergelijkingswebsites en download de scanner alleen uit een betrouwbare bron, op een telefoon of tablet uit de officiële appwinkel.
Zet automatisch bijwerken aan
Controleer of de scanner zichzelf bijwerkt, bij voorkeur dagelijks.
Bekijk wat er bij een besmet bestand gebeurt
Kijk of de scanner een bestand in quarantaine zet, schoonmaakt of verwijdert. Kies de optie die u begrijpt.
Blijf zelf oplettend
Open geen verdachte e-mails, klik niet op verdachte links of bijlagen en download niets van onbetrouwbare websites.
Om te onthouden
- Een virusscanner vervangt uw eigen oplettendheid niet. Open geen bijlage waar u niet op wacht.
- Controleer een link of QR-code voordat u die opent, bijvoorbeeld met ScamCheck of checkjelinkje.nl.
- Houd uw apparaten en apps bijgewerkt. Dat hoort bij dezelfde basisbescherming.
- Gebruikt u een openbare oplaadplek, gebruik dan een datablocker. Steek een onbekende USB-stick niet zomaar in uw computer.
Veelgestelde vragen
Is gratis antivirus goed genoeg?
Volgens Veiliginternetten.nl kan een gratis scanner even goed zijn als een betaalde. Gratis versies hebben soms minder functies of een lagere kwaliteit. Kijk daarom naar de functies die u nodig heeft en naar beoordelingen, niet alleen naar de prijs.
Heb ik antivirus nodig op mijn telefoon of tablet?
Veiliginternetten.nl adviseert ook voor een smartphone of tablet een virusscanner. Download apps verder alleen uit de officiële winkel en controleer welke rechten een app vraagt.
Kan een virusscanner alles tegenhouden?
Nee. Nieuwe virussen worden pas herkend na een update, en een scanner kan niet voorkomen dat u zelf een verdachte bijlage opent.
Hoe herken ik een nep-antivirusprogramma?
Een vast kenmerk noemt de bron niet. Wel waarschuwt de bron dat nepprogramma’s bestaan en dat ze uw computer juist kunnen besmetten. Lees daarom eerst beoordelingen op vergelijkingswebsites. Installeer niets via een pop-up of een onverwacht bericht.